Naar de inhoud
Leap Company
ExpertiseStructuur

Het overleg loopt uit. Het besluit valt ergens anders.

We brengen in kaart wie waarover beslist en welk overleg waarvoor is, en richten dat opnieuw in met de mensen die erin zitten. Zo vallen besluiten waar ze horen en gaat de tijd weer naar het werk.

Wat we met structuur bedoelen.

De inrichting van het werk: rollen, mandaten, overleg en processen. Bepaalt wie waarover beslist en hoe werk wordt verdeeld en afgestemd.

In ons model is structuur een van de drie condities, naast cultuur en technologie. Samen bepalen ze of de vier domeinen zich kunnen ontwikkelen, en daarmee of je je doelen haalt. Een heldere structuur geeft mensen ruimte om hun werk te doen, een onduidelijke kost vooral tijd.

Bekijk hoe onze expertise samenhangt

Structuur in elk domein.

Structuur raakt alle vier de domeinen uit ons model. Bij elk domein stellen we dezelfde vraag: helpt de structuur die er is, of zit ze in de weg?

  • Vakmanschap

    Hebben professionals het mandaat om binnen hun vak te beslissen, en is er tijd ingepland om dat vak bij te houden?

  • Gedeelde visie

    Is er een overleg waarin de koers wordt vertaald naar wat teams doen, of blijft de koers in het managementteam?

  • Teamleren en samenwerken

    Is er in het ritme van overleggen tijd om terug te kijken en van elkaar te leren, of gaat elk overleg over de waan van de dag?

  • Systeemdenken

    Is het overleg zo ingericht dat teams en afdelingen elkaars werk zien, of beslist elk onderdeel over zijn eigen deel?

Herken je dit?

Hoe richt je de organisatie zo in dat mensen hun werk goed kunnen doen en jullie doelen worden bereikt?

  • Het is onduidelijk wie waarover beslist of waarvoor verantwoordelijk is.
  • Overleggen kosten veel tijd, maar leiden niet altijd tot besluiten of actie.
  • Het werk loopt vast tussen teams of afdelingen.

Wat kunnen wij betekenen?

Onduidelijkheid of onvoldoende voortgang hoeft niet alleen aan de structuur te liggen. Ook gedrag, leiderschap of systemen kunnen ervoor zorgen dat het werk niet goed loopt. Daarom kijken we ook naar cultuur, leiderschap en technologie.

Er komt een overleg bij. Er gaat er nooit een af.

Het begint klein. Er gaat iets mis, dus komt er een overleg bij. Een paar jaar later zit het MT op maandag, de teamleiders op dinsdag en de projectgroep op woensdag. En het besluit valt op donderdag, bij de koffieautomaat.

Structuur is het deel van een organisatie dat je kunt tekenen: wie welke rol heeft, wie waarover beslist, welk overleg waarvoor is en hoe vaak het samenkomt. Het klinkt droog. Het bepaalt wel waar ieders week heen gaat.

Bijna drie werkdagen per week.

Zoveel tijd zitten leidinggevenden gemiddeld in overleg: bijna 23 uur per week, tegen minder dan tien uur in de jaren zestig. Dat schreven Leslie Perlow, Constance Noonan Hadley en Eunice Eun in 2017 in Harvard Business Review.

Uit hun gesprekken met honderden leidinggevenden bleek ook dat losse trucs weinig helpen. Een kortere vergadering of een strakkere agenda verschuift het probleem. Wat werkt, is het hele overlegritme opnieuw bekijken, samen met de mensen die erin zitten.

Wie beslist hierover?

Die vraag stellen we het vaakst, en het antwoord verschilt bijna altijd per persoon. Met de Governance-app vult elk teamlid voor de belangrijkste onderwerpen in wie erover gaat. Daarna leggen we de antwoorden naast elkaar. Waar de beelden uiteenlopen, zit het gedoe. "Weet ik niet" telt ook als antwoord: weet niemand in een team wie ergens over gaat, dan is dat zelf een uitkomst.

Dan ontwerpen we samen het ritme. Welk overleg is er om te sturen en welk om het werk te doen, wie zit erbij, en wat komt eruit. Rollen en mandaten schrijven we op in gewone taal, zodat een nieuwe collega ze ook snapt.

Wie wil sturen, moet ook zien wat er loopt. Daarom richten we vaak portfoliomanagement en capaciteitsmanagement in: één lijst met alle initiatieven, per kwartaal wat er loopt en hoeveel tijd het vraagt, en per week of het team dat aankan. Op de dienstenpagina zie je hoe zo'n Excel zich vult.

Voorbeeld van een overlegstructuur in kaart: overleggen per niveau met frequentie en doel, en waar informatie stokt
Een overlegstructuur in kaart: per niveau de overleggen, met doel, ritme en waar informatie stokt. Fictief voorbeeld.
Een groot vel op een bord, met de titel Wie doet wat, waar en wanneer, en kolommen vol briefjes voor overleg, rollen, doel en onderwerpen

Vragen die we vaak krijgen

Wat is een goede overlegstructuur?

Een structuur waarin elk overleg één doel heeft en er iets uit komt, een besluit of een actie. Een overleg waar nooit iets uit komt, kan weg. Leg je alle overleggen naast elkaar, dan zie je vanzelf waar het dubbel is en welke besluiten nergens vallen.

Wat is een mandaat?

De ruimte om zelf te besluiten, binnen afspraken die vooraf helder zijn. Een mandaat werkt pas als het is opgeschreven en als iedereen er hetzelfde beeld van heeft. Dat laatste is zelden zo. Daarom meten we het eerst.

Moet je eerst de structuur aanpakken of eerst de cultuur?

Allebei tegelijk. Alleen de structuur veranderen is één schoen aantrekken. En gedrag dat op cultuur lijkt, zoals afwachten, komt vaak doordat niemand precies weet wie waarover beslist.

Van ons blog

Korte stukken uit de praktijk. Ze openen op het blog.

Bronnen

  1. Perlow, L. A., Hadley, C. N., & Eun, E. (2017). Stop the meeting madness. Harvard Business Review, juli–augustus 2017. hbr.org/2017/07/stop-the-meeting-madness

Waar valt bij jullie het besluit?

We richten met organisaties overlegstructuren, rollen en mandaten in. In een eerste gesprek bespreken we hoe het nu loopt en waar het vastzit.